24 กรกฎาคม 2560 เวลา
โปรแกรมห้องสมุดอัตโนมัติ สพฐ.
งานนิพนธ์ของหม่อมหลวงปิ่น มาลากุล
หนังสืออนุสรณ์งานพระราชทานเพลิงศพ หม่อมหลวงปิ่น มาลากุล
หนังสือหายาก
หนังสือวันเด็กแห่งชาติ
วารสารวิชาการ
แลกเปลี่ยนเรียนรู้
รายชื่อสำนักพิมพ์
สำรวจความเห็น
โปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติ สพฐ.

              สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) โดยสำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา รับผิดชอบการพัฒนาและส่งเสริมโรงเรียนสังกัด สพฐ. ให้พัฒนาห้องสมุดโรงเรียนเป็นห้องสมุด 3 ดี เพื่อส่งเสริมสนับสนุนให้ผู้เรียนเป็นผู้มีความรู้ความสามารถด้านการอ่าน และมีนิสัยรักการอ่านอย่างยั่งยืน อันส่งผลให้ผู้เรียนเป็นบุคคลแห่งการเรียนรู้  ปัจจัยสำคัญหนึ่งที่จะสนับสนุนการจัดการห้องสมุดโรงเรียน คือ การพัฒนาระบบห้องสมุดอัตโนมัติ ซึ่งเป็นโปรแกรมการจัดการระบบงานห้องสมุดที่อำนวยความสะดวกในการบริหารจัดการห้องสมุดในด้านต่าง ๆ ทำให้บรรณารักษ์สามารถทำงานห้องสมุดได้อย่างมีประสิทธิภาพ  นอกจากนี้ การนำระบบห้องสมุดอัตโนมัติมาใช้ในงานห้องสมุดเป็นการช่วยลดขั้นตอนการทำงานที่ซ้ำซ้อนและเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของบรรณารักษ์ให้มีเวลามากขึ้นในการจัดบริการและแนะนำการใช้สารสนเทศ ตลอดจนสามารถแบ่งปันการใช้ทรัพยากรสารสนเทศอย่างเป็นระบบและทั่วถึง แต่เนื่องจากปัจจุบันระบบห้องสมุดอัตโนมัติที่มีใช้กันอยู่ในโรงเรียนสังกัด สพฐ. ส่วนใหญ่เป็นระบบสำเร็จรูปที่มีการจัดซื้อในราคาค่อนข้างสูง หรือมีข้อจำกัดในการใช้งานฐานข้อมูลระบบออนไลน์ รวมทั้งยังมีโรงเรียนอีกจำนวนมากที่ยังไม่ได้รับการพัฒนาระบบงานห้องสมุดให้เป็นระบบห้องสมุดอัตโนมัติ ซึ่งเป็นภารกิจที่จำเป็นอย่างยิ่งต่อการพัฒนาและส่งเสริมการจัดการห้องสมุดโรงเรียนให้เป็นแหล่งบริการสารสนเทศที่ให้บริการ   สืบค้นข้อมูลที่ดีได้

              ในปีงบประมาณ 2553  สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา จึงได้ทำความร่วมมือกับคณะวิศวกรรมศาสตร์  สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง พัฒนาโปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติสำหรับโรงเรียนสังกัด สพฐ. โดยนำเอา Open Source Software ที่มีความเป็นมาตรฐานสากล ติดตั้งและใช้งานง่ายไม่ซับซ้อน ประหยัดงบประมาณและค่าใช้จ่าย มาพัฒนาปรับปรุงให้เหมาะสมตรงกับคุณลักษณะของห้องสมุดโรงเรียน และรองรับมาตรฐานต่างๆ ของระบบงานห้องสมุดได้ โดยใช้ชื่อว่า "ระบบห้องสมุดอัตโนมัติ สพฐ. OBEC Library Automation System"

การดำเนินงาน

         ปีงบประมาณ  2553

  1. วิเคราะห์โครงสร้าง Open Source Software ของระบบห้องสมุดอัตโนมัติ และจัดทำข้อกำหนดคุณลักษณะเฉพาะของโปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติสำหรับโรงเรียนสังกัด สพฐ.
  2. พัฒนาโปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติสำหรับโรงเรียนสังกัด สพฐ. โดยทำความร่วมมือกับสถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง
ปีงบประมาณ  2554
  1. ทดสอบโปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติในโรงเรียนสังกัด สพฐ.
  2. ปรับปรุงโปรแกรมให้มีความสมบูรณ์ มีความถูกต้อง และมีเสถียรภาพในการทำงานที่ดี
  3. ฝึกอบรมในโรงเรียนนำร่องการใช้โปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติทุกเขตพื้นที่การศึกษา 
ปีงบประมาณ 2555
       1.  จัดทำคู่มือการใช้โปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติ สพฐ.
       2.  ขยายผลการใช้โปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติ สพฐ. ทุกเขตพื้นที่การศึกษา
      3.  ประเมินและติดตามผลการใช้โปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติในโรงเรียน

โปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติ สพฐ. 

                 โปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติ สพฐ. ที่พัฒนาขึ้น ได้นำมาจาก Open Source Software  ชื่อว่า โปรแกรม OpenBiblio  เป็นโปรแกรมที่ได้รับการพัฒนาตามมาตรฐานสากลเหมาะสำหรับห้องสมุดขนาดกลางและขนาดเล็ก โปรแกรมใช้ภาษา PHP ในการพัฒนา ใช้ MySQL เป็นฐานข้อมูลในการจัดเก็บข้อมูล และใช้ Apache เป็น Web Server

            ทำไมจึงเลือกใช้โปรแกรม OpenBiblio

  • ติดตั้งและใช้งานง่ายไม่ซับซ้อน
  • สามารถใช้งานทั้งระบบปฏิบัติการ Windows และ Linux
  • ค่าใช้จ่ายน้อยกว่าโปรแกรมเชิงพาณิชย์ทั่วไป เนื่องจากเป็นลิขสิทธิ์เป็น GNU General Public License (GPL)
  • โปรแกรม Open Source ที่มีการพัฒนาโปรแกรมอย่างต่อเนื่อง
  • มีการใช้ MARC ตามมาตรฐานสากล
  • มีการใช้งานแพร่หลายทั่วโลก

          สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษาในความร่วมมือของคณะวิศวกรรมศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง ได้พัฒนาปรับปรุงและเพิ่มเติมระบบงานห้องสมุดให้ความเหมาะสมกับห้องสมุดโรงเรียน  ประกอบด้วยระบบงานย่อย                      

  • ระบบงานวิเคราะห์หมวดหมู่และทำรายการทรัพยากรสารสนเทศ (Cataloging Module)
  • ระบบงานสืบค้นทรัพยากรสารสนเทศ (OPAC Module)
  • ระบบงานยืม-คืนทรัพยากรสารสนเทศ (Circulation Module)
  • ระบบงานสถิติและรายงานผล (Reporting Module)
  • ระบบจัดการและบริหารระบบ (System Administration Module)
  • ระบบงานสนับสนุน (Suppporting Module)

             ถ้าบรรณารักษ์โรงเรียนในสังกัด สพฐ.  มีความสนใจจะพัฒนาระบบงานห้องสมุดให้เป็นระบบห้องสมุดอัตโนมัติด้วยโปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติที่ สพฐ. (OBEC Library Automation System) ให้ติดต่อศึกษานิเทศก์ที่ดูแลรับผิดชอบงานห้องสมุดในสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาที่โรงเรียนท่านสังกัดโดยตรง